Nga Ngaire Woods | Foreign Affairs
Në një kohë rekord, administrata e dytë e Donald Trump ka përmbysur shumë nga parimet që kanë udhëhequr rendin ndërkombëtar që nga Lufta e Dytë Botërore. Me veprime si minimizimi i rolit të SHBA-së në NATO, tërheqja nga marrëveshja e Parisit për klimën dhe nga Organizata Botërore e Shëndetësisë, si dhe kërcënimi për t’u larguar nga FMN-ja dhe Banka Botërore, Trump ka sfiduar vetë themelin e rendit global të pasluftës.
Megjithatë, sipas profesoreshës së Oksfordit, Ngaire Woods, rënia e udhëheqjes amerikane nuk nënkupton domosdoshmërisht kaos global. Vendet kryesore si ato të BE-së, Japonia dhe të tjerë aleatë duhet të bashkohen për të forcuar organizatat shumëpalëshe dhe për të mbrojtur normat ndërkombëtare. Përvoja historike – nga Koncerti i Europës në shekullin XIX te Bashkimi Europian i sotëm – tregon se bashkëpunimi ndërkombëtar mund të vazhdojë edhe pa një hegjemon të vetëm.
Në mungesë të SHBA-së, institucione si OPEC-u, BRICS+ dhe iniciativat rajonale financiare si Mekanizmi i Stabilitetit Europian ose Chiang Mai Initiative tregojnë që vendet mund të krijojnë mekanizma alternativë për stabilitetin ekonomik dhe politik. Suksesi i këtyre organizimeve varet nga një bashkëpunim i shpejtë dhe vendosmëri për të ruajtur sistemin shumëpalësh.
Në fushën e zhvillimit ndërkombëtar, nëse SHBA-ja tërhiqet nga Banka Botërore ose FMN-ja, vendet e tjera kanë mundësinë të ristrukturojnë këto institucione, të rishpërndajnë influencën dhe të forcojnë bashkëpunimin global pa varësi nga Uashingtoni.
Në fund, Woods argumenton se megjithëse rendi i udhëhequr nga SHBA-ja po zhduket, një rend i ri mund të ndërtohet nëse vendet kryesore ndërmarrin hapa të përbashkët dhe veprojnë me guxim për të ruajtur stabilitetin dhe për të përballuar krizat globale. Alternativa tjetër është një botë më e rrezikshme, ku interesat afatshkurtra do të mbizotërojnë mbi bashkëpunimin.







