Ndërsa njerëzimi synon të shkojë më thellë në kozmos, Japonia po udhëheq një revolucion të heshtur teknologjik: një bateri bërthamore që mund të fuqizojë sondat hapësinore për më shumë se 100 vjet, pa pasur nevojë për dritën e Diellit apo karburant të zakonshëm. Zhvilluar nga Agjencia Japoneze e Energjisë Atomike (JAEA), kjo bateri e re përdor americiumin, një mbetje radioaktive, për të gjeneruar energji në mënyrë të qëndrueshme dhe afatgjatë.
Projekti, në bashkëpunim me JAXA dhe AIST, parashikohet të prodhojë prototipin e parë deri në fillim të vitit 2029. Në vend të energjisë diellore – e cila dështon në skajet e errëta të sistemit diellor – kjo teknologji e re premton një burim energjie të pavarur dhe të pandërprerë, ideal për zonat e ftohta dhe të largëta si ana e errët e Hënës, planetët e jashtëm apo asteroidet.
Americiumi, ndonëse prodhon më pak nxehtësi se plutoniumi, ofron përparësi të mëdha ligjore dhe praktike. Ai është më pak i rregulluar, më i lehtë për t’u trajtuar dhe mund të inkapsulohet në mënyrë të sigurt përmes teknologjive të avancuara të JAEA. Testimet e deritanishme, përfshirë fuqizimin e dritave LED me këtë element, kanë konfirmuar që nxehtësia e tij e zbërthimit është e mjaftueshme për pajisje shkencore dhe sistemet e komunikimit në sondat hapësinore.
Ekspertët e përshkruajnë këtë zhvillim si një pikë kthese historike për eksplorimin hapësinor. “Nëse arrijmë përdorim praktik, sondat mund të funksionojnë për dekada të tëra pa ndërprerje,” tha Masahide Takano nga JAEA. Në një kohë kur misionet afatgjata kërkojnë burime të qëndrueshme dhe të sigurta energjie, kjo teknologji mund të bëhet çelësi për eksplorimin e thellë të universit.







